Amorebieta-Etxanoko Udalak bat egin du Giza Eskubideen Defendatzaileen Nazioarteko Egunarekin

2021/12/02
• Euskadin babes-programetan giza eskubideak defendatzen dituzten emakumeek beren erakundeei inplikazioa eskatzeko eskatu diete euskal herritarrei • Euskal Autonomia Erkidegoko garraio publikoan (Metro Bilbao, Euskotren, Bizkaibus, Topoa, Tranbia...) eta beste euskarri batzuetan kanpaina bat egingo da sentsibilizatzeko eta "gure delitua defendatzea da" dioen mezua helarazteko. • Laura Fonseca: "Nazioarteak erantzukizuna du gertatzen ari den horretan, espainiar Estatuko enpresak baitira gure lurraldeetan lekualdaketak eragiten eta gizarte-praktika genozidak sortzen ari direnak". • Lucía Ixchíu: "Iparraldeak kontsumo energetikoaren, elikaduraren... mailak berrikusi behar ditu, pribilegioak indigenen odoletan oinarrituta eraikitzen baitira".

Amorebieta-Etxanoko Udalak bat egin zuen ostiralean, Giza Eskubideen Defendatzaileen Nazioarteko Egunarekin. Ostiralean bertan, Mundubat GKEak 'Gure delitua defendatzea da' kanpaina aurkezten zuen, eta abenduaren 10era arte, kolektibo horren errealitatea ezagutarazten eta euskal gizartea gutako bakoitzak egin dezakeenaz sentsibilizatzen saiatuko da.

Kanpaina, Lankidetzaren Euskal Agentziaren laguntzarekin, Euskal Autonomia Erkidegoko hiri-altzarietan eta garraio publikoan (Metro Bilbao, Bizkaibus, Euskotren, Topoa, Tranbia...), komunikabideetan, sare sozialetan eta abarretan ikusi ahal izango da, 'defendatzea delitu duten' emakumeen irudiarekin. Haien lana ikusaraztea, haien bizitzak babestea eta mundu hau justuagoa izan dadin egiten duten ahalegina aitortzea da helburua.

Era berean, euskal herritarrei manifestu bat sinatzea eskatuko zaie, non "gure erakundeei, batez ere hurbilenei, defendatzaileen babesean inplikatzeko eskatzen zaien; gure eskubideak defendatzen dituena babesteko eta babes hori emakume defendatzaileek emakume izateagatik egoera bereizgarria pairatzen dutela kontuan hartuta egiteko".

Maiz, "giza eskubideen defendatzaile diren emakume askok sexu-erasoak jasaten dituzte, beren familia eta/edo komunitateko kideen etsaitasuna, erlijiorako, ohorerako edo kulturarako mehatxutzat jotzen baitituzte". Horregatik, gure udalerriei beren lana lagundu eta babestuko duen nazioarteko komunitatea sortzen laguntzeko eskatzen zaie.

Euskadi komunitate abegitsua da. Duela gutxi hamarkada bat bete da kolektibo horretako pertsonentzako harrera-programatik. Mundubat programa horren parte da, eta hogeita hamar pertsonari lagundu die: 18 emakumeri, beren kargura zeuden 3 adingaberi eta 9 gizoni beren jatorrizko herrialdean jasaten dituzten mehatxuetatik babesten. Gure artean egindako 6 hilabeteko egonaldian, defendatzaileek hainbat erakunde eta kolektiborekin egin dute topo, beren laguntza-sareak indartzeko.

Baina hori ez da gertatzen hain garatuta ez dauden beste herrialde batzuetan bakarrik, espainiar Estatuan, Informazio Askatasunaren Defentsarako Plataformak adierazpen eta informazio askatasunerako eskubideen egoera salatzen du, 'Mozal Legeak' edo 'Dekretu Digitala' izenekoen ondorioz. LGTBI kolektiboaren aurkako gorroto-delituen gorakadaren edo sare sozialetan aktibo dauden emakume feministek jasaten duten jazarpen digital kezkagarriaren aurrean, migrazioaren fenomenoaren aurkako gero eta adierazpen arrazista eta xenofobo gehiagoren aurrean, bizitza erdigunean jarriz erantzun behar dugu, eta giza eskubideen eta horiek defendatzen dituzten pertsonen babesa eskatuz.

Esate baterako, Laura Fonseca eta Lucía Ixchíu harrera-programetan daude. Laura Fonseca zuzenbideko ikaslea, giza eskubideen defendatzailea eta Herrien Biltzarreko kidea da. Eskubideen urraketak monitorizatzeko eta horien jarraipena egiteko, hainbat erakundetarako memoriak egin ditu, hala nola, NBEko Giza Eskubideetarako Goi Komisarioaren Bulegorako, Herriaren Defentsarako Bulegorako eta Kolonbia-Europa-Estatu Batuak Koordinaziorako. Hainbat prozesu eta komunitatetan giza eskubideen alde egindako lanagatik, talde ezezagunen jarraipenen biktima izan da.

Lucia Ixchíu, K'iche emakumea, feminista komunitarioa, arkitektoa, diseinatzailea, kultura-kudeatzailea eta komunitate-kazetaria. Aktibista eta kazetari bihurtu zen Alaskako goi-bileran 2012ko urriaren 4an Guatemalako armadak eta gobernuak Totonicapan herri indigenaren aurka egindako sarraskiagatik. Ikasle mugimenduan aktiboa, bere fakultatean ikasleen ordezkaritza hori izan zuen lehen emakume indigena izan zen, Jaialdi Solidarioen sortzaileetako bat.

Laura Fonsecak gogorarazi du "Nazioarteak erantzukizuna duela gertatzen ari den horretan, espainiar Estatuko enpresak direlako gure lurraldeetan gizarte-praktika genozidak sortzen eta lekualdaketak eragiten ari direnak". Lucía Ixchíuk, bere aldetik, denok kontsumo energetikoaren, elikaduraren... mailak berrikusi behar ditugula dio, pribilegioak indigenen odolean oinarrituta eraikitzen direlako.